Manuscripts and early printed books

VU-DARE Repository

Manuscripts and early printed books

 

<b>UBVU Hs. XV.05560.-<br><br> Getijdenboek in de vertaling van Geert Grote.<br><br> Selwerd, Benedictijns dubbelklooster, ca. 1470-1490.<br><br></b> Het handschrift bevat de uit het Latijn vertaalde tekst van de gebeden voor de vaste tijden van de dag, zoals de Mariagetijden, de zeven boetpsalmen, de litanie van alle heiligen en het dodenofficie. De vertaling is van Geert Grote (1340-1384), grondlegger van de religieuze beweging van de Moderne Devoten. Dit getijdenboek, in de Middeleeuwen een van de meest gelezen teksten, was populair bij leken. Veel van deze boeken werden vervaardigd in kloosters in Overijssel, waar de beweging haar thuisbasis had, en in Holland. <br><br> Het bijzondere van het boek is vooral dat het niet in een van de vanouds bekende centra is geschreven, maar in een benedictijnenklooster in Selwerd bij Groningen. Dankzij onderzoek van de Groningse handschriftenkundige prof. dr. J.M.M. Hermans weet men pas vrij recent dat in en rond Groningen handschriften werden geproduceerd. Er zijn er niet veel meer dan honderd bekend, met een uiteenlopende inhoud. <br><br> Het handschrift is uitbundig gedecoreerd. Opvallend zijn de zeven geschilderde en met goud gehoogde grote initialen en de talrijke kleinere versierde hoofdletters. In deze initialen en tussen de versieringen in de marge zijn gefantaseerde bloemen en vruchten afgebeeld. De uitvoering en de kleuren van deze decoraties zijn kenmerkend voor de Groningse handschriften. Het boekje is gestoken in een roodbruine kalfsleren band uit de tweede helft van de zestiende eeuw, versierd met vergulde stempeltjes. <br><br> Uit een inscriptie blijkt dat het getijdenboek is gebruikt door de taalkundige Jakob Verdam (1845-1919), die er citaten aan ontleende voor het Middelnederlandsch woordenboek. Het boekje was toen van de Amsterdamse antiquaar en veilinghouder Frederik Muller. Naderhand kwam het in Franse handen. In 2003 werd het aangekocht door de Vrije Universiteit.

Recent Submissions

Search VU-DARE


Advanced Search

Browse by

My Account

Statistics

RSS Feeds

feedback